Slagaderverkalking

Slagaderverkalking is een veelvoorkomende aandoening van de bloedvaten. Door veranderingen in de vaatwand kunnen vernauwingen of verwijdingen ontstaan, met gevolgen voor de doorbloeding.

Veranderingen in de slagaderen

Slagaderverkalking, ook wel atherosclerose, ontstaat door veranderingen in de slagaderwand. Dit is deels een gevolg van het ouder worden. De bloedvaten verliezen hun elasticiteit en worden stugger en dikker. Daarnaast raakt de binnenkant van de slagader beschadigd door afzetting van vetten en kalk.

Atherosclerose wordt vaak aderverkalking genoemd, maar dat is niet juist. De aandoening speelt zich af in de slagaderen en niet in de aderen. Slagaderverkalking kan leiden tot een vernauwing of juist een verwijding van de slagader.

Risicofactoren bij slagaderverkalking

Er zijn verschillende factoren die het ontstaan van slagaderverkalking vergroten.

Roken

Roken is de belangrijkste risicofactor. Nicotine vernauwt de bloedvaten en beschadigt de vaatwand. Hierdoor kunnen vetten, zoals cholesterol, zich makkelijker afzetten. Roken verhoogt ook de bloeddruk en hartslag en heeft een ongunstige invloed op het cholesterolgehalte.

Ongeveer 75 tot 90% van de mensen met slagaderproblemen rookt of heeft gerookt.

Hoge bloeddruk

Een hoge bloeddruk beschadigt de vaatwand. Op deze beschadigde plekken kan slagaderverkalking ontstaan. Rond het 55e levensjaar heeft ongeveer een derde van de mannen en een kwart van de vrouwen een te hoge bloeddruk.

Hoog cholesterolgehalte

Een te hoog cholesterolgehalte zorgt voor extra vetafzetting in de vaatwand. Dit vergroot de kans op vernauwing of verwijding van slagaders. Een verhoogd cholesterol kan ontstaan door:

  • overgewicht

  • te weinig beweging

  • insulineresistentie

  • een traag werkende schildklier

  • erfelijke aanleg

Diabetes mellitus (suikerziekte)

Bij diabetes raakt de binnenlaag van de bloedvaten sneller beschadigd. Hierdoor hebben mensen met diabetes een verhoogde kans op slagaderverkalking.

Overgewicht

Overgewicht verhoogt het risico op hart- en vaatziekten. Het heeft ook een negatieve invloed op de bloedsuiker, bloeddruk en het cholesterolgehalte. Overgewicht ontstaat meestal door een combinatie van te veel eten en te weinig beweging, maar kan ook lichamelijke oorzaken hebben.

Erfelijke aanleg

Als in je familie aandoeningen voorkomen die samenhangen met slagaderverkalking, heb je zelf een grotere kans om deze aandoening te krijgen. Slagaderverkalking kan zich niet alleen uiten in buik en benen, maar ook leiden tot een TIA, beroerte of hartinfarct.

Leeftijd

De kans op slagaderverkalking neemt toe met de leeftijd. Leeftijd en erfelijke aanleg zijn niet te beïnvloeden. Andere risicofactoren kun je vaak wel aanpakken.

Beïnvloeden van risicofactoren

Het behandelen van risicofactoren is belangrijk om het proces van slagaderverkalking te remmen. Dit vermindert niet altijd direct de klachten, maar helpt om verdere schade aan de bloedvaten te voorkomen. Niet alleen in de buik en benen, maar ook bij het hart en de hersenen.

Stoppen met roken, gezonde voeding en voldoende beweging spelen hierbij een grote rol. Een hoge bloeddruk, hoog cholesterol en diabetes kunnen vaak worden behandeld met leefstijladviezen en/of medicijnen.