Hemodialyse - bloedspoeling
In deze uitleg lees je hoe hemodialyse werkt, wanneer je wordt behandeld en welke bijwerkingen kunnen voorkomen. Ook lees je over de vormen van vaattoegang.
Wat is hemodialyse?
Hemodialyse is een vorm van dialyse waarbij je bloed wordt gezuiverd met een kunstmier (dialysemachine). Dialyse komt van het Griekse woord dialuo en betekent ‘verwijderen’. Hemo betekent ‘bloed’. Hemodialyse betekent dus: afvalstoffen en vocht uit het bloed verwijderen.
Je nieren doen dit normaal via de urine. Als je nieren niet meer goed werken, lukt dat niet genoeg. Dan kan hemodialyse helpen.
Hoe werkt hemodialyse?
Bij hemodialyse vindt de bloedzuivering buiten je lichaam plaats. Je bloed stroomt via een slang vanuit de toegang tot je bloedbaan naar de kunstnier. Via een andere slang stroomt het gezuiverde bloed terug je lichaam in.
De kunstnier haalt:
afvalstoffen uit je bloed
vocht uit je bloed
Dat is belangrijk, want anders houd je te veel vocht vast. Dat heet oedeem.
Tijdens één dialysebehandeling stroomt er ongeveer 40 tot 60 liter bloed door de kunstnier. Een volwassen persoon heeft ongeveer 5 liter bloed. Dat betekent dat je bloed meerdere keren door de kunstnier gaat, zodat het goed kan worden gezuiverd.
Wanneer en waar kun je hemodialyse doen?
In ZGT Almelo kun je overdag dialyseren:
tussen 08.00 en 14.00 uur, of
tussen 14.30 en 20.30 uur.
Meestal kom je drie keer per week naar de dialyseafdeling. Een behandeling duurt ongeveer vier uur per keer.
Daarnaast is het ook mogelijk om ’s nachts te dialyseren. Nachtdialyse duurt ongeveer 7 tot 8 uur.
Hoe meer je dialyseert, hoe beter dit is voor je lichaam. Je voelt je vaak beter en je hebt meestal een minder streng dieet nodig.
Toegang tot de bloedbaan
Een shunt is een verbinding tussen een ader en een slagader. Een gewone ader is niet stevig genoeg en er stroomt niet genoeg bloed doorheen om het bloed in een paar uur goed te kunnen zuiveren. Daarom verbindt een chirurg tijdens een operatie een ader met een slagader. Zo ontstaat een stevig bloedvat waar genoeg bloed doorheen stroomt.
Je ziet de shunt vaak aan de buitenkant van je arm, omdat de ader dikker wordt. Bij elke dialyse prikt de dialyseverpleegkundige de shunt aan om toegang tot het bloed te krijgen.
Een dialysekatheter is een kunststof slangetje dat in een groot bloedvat wordt geplaatst. Hierop kan de dialysemachine worden aangesloten. De katheter kan in je hals of lies worden geplaatst en kan een aantal weken of maanden blijven zitten.
Meestal is dit een tijdelijke vorm van vaattoegang. Een nefroloog kan de katheter plaatsen, zowel in een acute situatie als bij langdurige dialyse.