Oedeemtherapie

Oedeem is een ophoping van vocht in het lichaam. Dit ontstaat wanneer de aan- en afvoer van vocht niet in balans zijn. Normaal voeren de lymfeklieren het vocht af. Als dat niet goed gebeurt, blijft er vocht achter in het weefsel.

Er zijn verschillende vormen van oedeem, met elk een andere oorzaak. Lymfoedeem kan ontstaan na een operatie waarbij lymfeklieren zijn verwijderd of na een bestraling. Dit noemen we secundair lymfoedeem. Lymfoedeem kan ook aangeboren zijn. Dan spreken we van primair lymfoedeem.

Het lymfesysteem

Het lymfesysteem loopt door je hele lichaam. Het helpt je lichaam om zich te verdedigen tegen ziekten en voert afvalstoffen en eiwitten af.

Het systeem bestaat uit lymfebanen en lymfeklieren (ook wel lymfeknopen genoemd). De lymfebanen vervoeren het lymfevocht. De lymfeklieren zuiveren dit vocht.
Na het zuiveren komt het lymfevocht in de hals weer terug in de bloedbaan. Je hebt vooral veel lymfeklieren in je oksels, liezen en hals.

Hoe herken je lymfoedeem?

Lymfoedeem begint vaak met een gespannen gevoel van de huid. Het lichaamsdeel waar het oedeem zit, kan zwaarder aanvoelen. Daarna kan het gaan opzwellen. Dit is niet altijd pijnlijk, maar het kan je wel belemmeren in je dagelijkse activiteiten.

Lymfoedeem gaat meestal niet vanzelf over. Denk je dat je lymfoedeem hebt? Neem dan contact op met je huisarts of medisch specialist.

Behandeling van lymfoedeem

Bij ZGT zijn verschillende behandelingen mogelijk voor lymfoedeem. Vaak worden meerdere behandelingen gecombineerd.

Manuele lymfedrainage

Manuele lymfedrainage is een speciale massagetechniek. Deze massage stimuleert de afvoer van lymfevocht en helpt lymfeklieren die niet zijn aangedaan om beter te werken.

Compressietherapie

Compressietherapie helpt om de zwelling zo snel mogelijk te verminderen. Dit gebeurt met strakke zwachtels (bandages).
Als het overtollige vocht is verdwenen, krijg je meestal een elastische kous. Deze kous zorgt ervoor dat het effect van de behandeling behouden blijft.

Oefentherapie

Bij oefentherapie train je je spieren. Spieren helpen bij de afvoer van vocht. Dit noemen we de ‘spierpomp’.
Als je spieren aanspant, worden de aders en lymfebanen kort samengedrukt. Hierdoor wordt het bloed en lymfevocht omhoog gestuwd. Dankzij klepjes kan het vocht maar één kant op stromen.

Ademtherapie

Met speciale ademhalingsoefeningen verbeter je de afvoer van lymfevocht.

Voorlichting en begeleiding

Je krijgt uitleg en adviezen over:

  • huidverzorging

  • voeding

  • het voorkomen van klachten

  • wat je zelf kunt doen

Daarnaast begeleiden we je bij het rustig opbouwen van je dagelijkse activiteiten.

Lymftaping

Bij lymftaping gebruiken we speciale tape die een licht liftend effect heeft op de huid. Hierdoor verbetert de doorbloeding onder de huid en wordt de afvoer van lymfevocht gestimuleerd.

Adviezen en leefregels

  • Blijf zoveel mogelijk in beweging. Dit helpt bij een goede afvoer van lymfevocht.

  • Probeer je dagelijkse ritme zo snel mogelijk weer op te pakken.

  • Voorkom overbelasting, zoals zwaar tillen.

  • Draag geen knellende kleding die de afvoer van lymfevocht kan belemmeren.

Veelgestelde vragen