Uitslag poll preventief bevolkingsonderzoek prostaatkanker

  • 26 april 2019
  • Nieuwsberichten, Onderzoek, Prostaatkanker, uroloog, Ontwikkelingen

Vorige maand vroegen wij u naar uw mening over de stelling dat er een landelijk preventief bevolkingsonderzoek naar prostaatkanker moet komen. Aanleiding was het pleidooi van het Delftse raadslid Martin Stoelinga, zelf prostaatkanker patiënt. De meerderheid, 94 procent van de stemmers, is voor het instellen van een preventief bevolkingsonderzoek naar prostaatkanker. De hoeveelheid ‘tegens’ is dus heel klein.

De Nederlandse Vereniging van Urologie

De Nederlandse Vereniging van Urologie zegt over een preventief bevolkingsonderzoek het volgende:

De waarde van een bevolkingsonderzoek prostaatkanker is nog onduidelijk. Uit de Europese gerandomiseerde studie (ERSPC) is gebleken dat, indien screening met de serum PSA test en prostaatbiopten wordt uitgevoerd volgens een strikt protocol, de ziekte-specifieke sterfte kan dalen. Deze daling in sterfte gaat echter vooralsnog gepaard met een onacceptabel hoog aantal onnodige testen (zowel van PSA als prostaatbiopten) en diagnoses van prostaatkanker die zonder screening nooit tot klachten, laat staan de dood, zou hebben geleid (overdiagnose). De behandeling van dergelijke carcinomen is dus bij voorbaat overbodig en alle gerelateerde bijwerkingen daarom ongewenst en schadelijk. Met de huidige kennis over de waarde van screening naar prostaatkanker op basis van de PSA test is een bevolkingsonderzoek dus niet ethisch en vindt screening naar prostaatkanker vooralsnog plaats op verzoek en op individueel niveau (vroege opsporing).

Onze uroloog Hero Dijkema hierover:

"Het is heel goed te begrijpen dat de overgrote meerderheid van onze lezers kiest voor een bevolkingsonderzoek of screening. Prostaatkanker, een tumor die zo vaak voorkomt, die goed te genezen is als je het tijdig ontdekt, maar … die soms zo laat klachten geeft dat er al uitgebreid uitzaaiingen zijn bij het stellen van de diagnose, ja zo’n tumor wil je door een bevolkingsonderzoek het liefst altijd vroeg ontdekken. Waarom wel bevolkingsonderzoek op borstkanker en dikke darmkanker, maar niet op prostaatkanker?

Het verschil zit ‘m in het volgende: borstkanker of darmkanker kent eigenlijk altijd een slecht beloop als je niet tijdig behandelt, dus vroegtijdig ontdekken is altijd een voordeel.

Prostaatkanker daarentegen kent ook vormen die helemaal niet agressief zijn, die niet leiden tot ziekte, uitzaaiingen of overlijden. En deze milde vormen komen veel voor.

Een milde vorm van prostaatkanker hoef je niet te behandelen, liever niet zelfs, want behandeling kan weer leiden tot complicaties en na verschijnselen als incontinentie en impotentie. Zelfs het onderzoek kan al leiden tot complicaties, denk aan een infectie na prostaatbiopten.

Als we met de nu beschikbare methoden, met name de PSA-bepaling, zouden gaan screenen, zullen we veel mannen treffen waarbij verder onderzoek gedaan moet worden (MRI en biopten), en veel mannen vinden met een milde vorm van prostaatkanker (zogenaamd niet-significant prostaatcarcinoom), die beter niet behandeld worden.

Om deze overdiagnostiek en overbehandeling te voorkomen wordt screenen nog steeds niet aangeraden door de beroepsverenigingen en instanties.

Het zou anders worden wanneer we in staat zijn te screenen op alleen serieuze kankers, zogenaamde significante prostaatcarcinomen, waarbij behandeling wel belangrijk is.

Daar wordt al jaren onderzoek naar gedaan. Zeer bekend is de Europese studie ERSPC, waarin het Erasmus Universiteitsziekenhuis Rotterdam een belangrijke rol speelt.

We zoeken dus naar methoden die wijzen op een hoge kans op significante kanker. PSA alleen is daarvoor niet geschikt. Andere tumormerkstoffen worden onderzocht, maar ook verbeterde MRI- en echotechnieken. Als we hier voldoende vooruitgang hebben geboekt zal er wel een moment komen dat wel een bevolkingsonderzoek kan worden opgezet." 

Bedankt!

Wij willen u hierbij hartelijk bedanken voor uw deelname aan onze poll! We houden u via deze website uiteraard op de hoogte van alle ontwikkelingen op het gebied van prostaatkanker, dus ook naar een eventueel bevolkingsonderzoek.