Wetenschappelijk onderzoek
De Intensive Care van ZGT neemt deel aan medisch-wetenschappelijk onderzoek, samen met andere afdelingen en (academische) centra in binnen- en buitenland.
Waarom doen we onderzoek?
Er zijn drie soorten medisch-wetenschappelijk onderzoek. Met dit onderzoek willen onderzoekers:
betere behandelingen van ziekten vinden
meer te weten komen over ziekten en de werking van het lichaam
betere manieren vinden om ziekten op te sporen of vast te stellen
De afdeling Intensive Care werkt hierbij samen met andere afdelingen binnen ZGT en met (academische) centra in Nederland en daarbuiten.
Wat betekent meedoen aan onderzoek?
Mensen die meedoen aan medisch-wetenschappelijk onderzoek heten proefpersonen. Vaak zijn dit patiënten.
Als proefpersoon kun je soms voordeel hebben van deelname, bijvoorbeeld door toegang tot een nieuwe behandeling. Dat voordeel is er niet altijd. Meedoen kan ook bijdragen aan betere zorg voor anderen in de toekomst.
Meedoen aan onderzoek is anders dan een gewone behandeling. Daarom gelden er strenge regels om proefpersonen te beschermen.
Toestemming tijdens een IC-opname
Veel patiënten kunnen tijdens de eerste periode van een IC-opname geen toestemming geven voor onderzoek. Dit komt bijvoorbeeld doordat zij in slaap worden gehouden met medicijnen.
In dat geval kan het zijn dat jij als wettelijk vertegenwoordiger wordt gevraagd om toestemming te geven. Je krijgt hierover mondelinge en schriftelijke uitleg. Deze informatie heet proefpersoneninformatie.
Je beslist zelf of je toestemming geeft. Meedoen is altijd vrijwillig. Je mag op elk moment stoppen, ook als het onderzoek al is begonnen.
Hoe verloopt een onderzoek?
Voor deelname aan onderzoek wordt altijd een toestemmingsformulier ondertekend. Je ontvangt zelf ook een exemplaar.
Soms worden proefpersonen vooraf gekeurd. De onderzoeker kijkt dan of iemand lichamelijk geschikt is om mee te doen. De onderzoeker is een arts of wetenschapper met kennis van het onderzoek.
In veel onderzoeken worden alleen gegevens verzameld, zoals lichaamstemperatuur of bloedwaarden. Soms gaat het om extra metingen of tests. In andere onderzoeken worden nieuwe behandelingen, operaties of medicijnen onderzocht. Deze worden meestal vergeleken met bestaande behandelingen.
Waarom kiezen mensen ervoor om mee te doen?
Mensen doen om verschillende redenen mee aan onderzoek:
zij hopen sneller of beter te herstellen
zij willen minder klachten ervaren
zij willen bijdragen aan betere zorg voor toekomstige patiënten
Het is belangrijk om te weten dat een nieuwe behandeling niet altijd beter werkt dan de bestaande behandeling.
Wet- en regelgeving
In Nederland gelden strenge regels voor onderzoek met proefpersonen. Deze regels staan in de Wet medisch-wetenschappelijk onderzoek met mensen (WMO). Deze wet beschermt proefpersonen.
Elk onderzoek dat onder de WMO valt, wordt beoordeeld door een onafhankelijke medisch-ethische toetsingscommissie (METC). Soms is dit de Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO).
De toetsingscommissie beoordeelt onder andere:
of het onderzoek goed is opgezet
of deelname niet te belastend is
of de informatie duidelijk en volledig is
Een onderzoek mag pas starten na goedkeuring.
Omgaan met gegevens
Bij onderzoek worden persoonsgegevens gebruikt. Alleen de onderzoeker en enkele controleurs mogen deze gegevens inzien. Zij controleren of het onderzoek zorgvuldig en betrouwbaar wordt uitgevoerd.
Bij het gebruik van gegevens gelden de regels van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).
Onderzoek dat onder de WMO valt, wordt geregistreerd door Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek. Deze onderzoeken zijn terug te vinden in het openbare CCMO-register.
Betrokken zorgprofessionals
Dhr. dr. B.P.X. Grady, intensivist
Dhr. dr. B.H. Wittekamp, intensivist
Mw. E. Platenkamp, intensive care-verpleegkundige / researchcoördinator
Mw. H. Harberink, intensive care-verpleegkundige / researchmedewerker
Mw. C. Dibbelink, intensive care-verpleegkundige / researchmedewerker